{"id":2857,"date":"2024-10-14T11:23:21","date_gmt":"2024-10-14T11:23:21","guid":{"rendered":"https:\/\/zeri-online.com\/?p=2857"},"modified":"2024-10-14T11:31:59","modified_gmt":"2024-10-14T11:31:59","slug":"fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/","title":{"rendered":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Akademia Mbret\u00ebrore Suedeze e Shkencave ka vendosur t&#8217;i jap\u00eb \u00c7mimin e Bank\u00ebs s\u00eb Suedis\u00eb n\u00eb Shkencat Ekonomike n\u00eb kujtim t\u00eb Alfred Nobelit p\u00ebr vitin 2024:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Daron Acemoglu&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Simon Johnson<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">James A. Robinson&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Universiteti i \u00c7ikagos, Illinois, SHBA&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cp\u00ebr studimet mbi m\u00ebnyr\u00ebn se si formohen institucionet dhe si ndikojn\u00eb n\u00eb prosperitetin.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fituesit e sapo shpallur t\u00eb \u00e7mimit n\u00eb shkencat ekonomike, Daron Acemoglu, Simon Johnson dhe James Robinson, kan\u00eb shtuar nj\u00eb dimension t\u00eb ri n\u00eb shpjegimet ekzistuese p\u00ebr dallimet aktuale n\u00eb pasurin\u00eb e vendeve n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Acemoglu, Johnson dhe Robinson kan\u00eb zbuluar nj\u00eb zinxhir t\u00eb qart\u00eb \u00e7\u00ebshtjesh. Institucionet q\u00eb jan\u00eb krijuar p\u00ebr t\u00eb shfryt\u00ebzuar masat jan\u00eb t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr rritjen afatgjat\u00eb, nd\u00ebrsa ato q\u00eb vendosin lirit\u00eb ekonomike themelore dhe sundimin e ligjit jan\u00eb t\u00eb dobishme p\u00ebr t\u00eb. Institucionet politike dhe ekonomike gjithashtu kan\u00eb tendenc\u00ebn t\u00eb jen\u00eb shum\u00eb jet\u00ebgjata. Edhe n\u00ebse sistemet ekonomike shfryt\u00ebzuese ofrojn\u00eb p\u00ebrfitime afatshkurtra p\u00ebr nj\u00eb elit\u00eb sunduese, futja e institucioneve m\u00eb p\u00ebrfshir\u00ebse, reduktimi i shfryt\u00ebzimit dhe sundimi i ligjit do t\u00eb krijonin p\u00ebrfitime afatgjata p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb. At\u00ebher\u00eb, pse elitat nuk z\u00ebvend\u00ebsojn\u00eb thjesht sistemin ekzistues ekonomik?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Shpjegimi i laureat\u00ebve p\u00ebrqendrohet te konfliktet mbi pushtetin politik dhe problemi i besueshm\u00ebris\u00eb midis elit\u00ebs sunduese dhe popullat\u00ebs. P\u00ebr sa koh\u00eb q\u00eb nga sistemi politik p\u00ebrfitojn\u00eb elitat, popullata nuk mund t\u00eb besoj\u00eb se premtimet p\u00ebr nj\u00eb sistem ekonomik t\u00eb reformuar do t\u00eb mbahen. Nj\u00eb sistem i ri politik, i cili lejon popullat\u00ebn t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsit q\u00eb nuk mbajn\u00eb premtimet e tyre p\u00ebrmes zgjedhjeve t\u00eb lira, do t\u00eb mund\u00ebsonte reformimin e sistemit ekonomik. Megjithat\u00eb, elitat sunduese nuk besojn\u00eb se popullata do t&#8217;i kompensoj\u00eb p\u00ebr humbjen e p\u00ebrfitimeve ekonomike pasi sistemi i ri t\u00eb vendoset. Ky \u00ebsht\u00eb i njohur si problemi i angazhimit; \u00ebsht\u00eb i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t&#8217;u kap\u00ebrcyer dhe do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb shoq\u00ebrit\u00eb jan\u00eb t\u00eb bllokuara me institucione shfryt\u00ebzuese, varf\u00ebri masive dhe nj\u00eb elit\u00eb t\u00eb pasur.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"652\" height=\"438\" src=\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039622.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2859\" srcset=\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039622.jpg 652w, https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039622-300x202.jpg 300w, https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039622-150x101.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 652px) 100vw, 652px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Megjithat\u00eb, laureat\u00ebt kan\u00eb treguar gjithashtu se paaft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb premtime t\u00eb besueshme mund t\u00eb shpjegoj\u00eb edhe pse tranzicionet drejt demokracis\u00eb ndodhin her\u00eb pas here. Edhe n\u00ebse popullata e nj\u00eb vendi jo-demokratik nuk ka pushtet politik formal, ata kan\u00eb nj\u00eb arm\u00eb q\u00eb elita sunduese e frik\u00ebson &#8211; ata jan\u00eb t\u00eb shumt\u00eb. Masat mund t\u00eb mobilizohen dhe t\u00eb shnd\u00ebrrohen n\u00eb nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim revolucionar. Megjith\u00ebse ky k\u00ebrc\u00ebnim mund t\u00eb p\u00ebrfshij\u00eb dhun\u00eb, fakti \u00ebsht\u00eb se k\u00ebrc\u00ebnimi revolucionar mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb i madh n\u00ebse kjo mobilizim \u00ebsht\u00eb paq\u00ebsore, pasi lejon q\u00eb nj\u00eb num\u00ebr m\u00eb i madh njer\u00ebzish t\u00eb bashkohen n\u00eb protest\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"720\" height=\"720\" src=\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039625.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2862\" srcset=\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039625.jpg 720w, https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039625-300x300.jpg 300w, https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039625-150x150.jpg 150w, https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/1000039625-696x696.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 720px) 100vw, 720px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Elita p\u00ebrballet me nj\u00eb dilem\u00eb kur ky k\u00ebrc\u00ebnim \u00ebsht\u00eb m\u00eb akut; ata do t\u00eb preferonin t\u00eb q\u00ebndronin n\u00eb pushtet dhe thjesht t\u00eb p\u00ebrpiqeshin t\u00eb qet\u00ebsonin masat duke premtuar reforma ekonomike. Por nj\u00eb premtim i till\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb i besuesh\u00ebm, sepse masat e din\u00eb q\u00eb elita, n\u00ebse mbetet n\u00eb pushtet, mund t\u00eb kthehet shpejt n\u00eb sistemin e vjet\u00ebr pasi situata t\u00eb jet\u00eb qet\u00ebsuar. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, mund\u00ebsia e vetme p\u00ebr elitat mund t\u00eb jet\u00eb dor\u00ebzimi i pushtetit dhe futja e demokracis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modeli i laureat\u00ebve p\u00ebr t\u00eb shpjeguar rrethanat n\u00eb t\u00eb cilat institucionet politike formohen dhe ndryshohen ka tre komponent\u00eb. I pari \u00ebsht\u00eb nj\u00eb konflikt mbi m\u00ebnyr\u00ebn se si shp\u00ebrndahen burimet dhe kush mban pushtetin vendimmarr\u00ebs n\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri (elita apo masat). I dyti \u00ebsht\u00eb q\u00eb masat ndonj\u00ebher\u00eb kan\u00eb mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb ushtrojn\u00eb pushtetin duke u mobilizuar dhe k\u00ebrc\u00ebnuar elit\u00ebn sunduese; pushteti n\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri \u00ebsht\u00eb k\u00ebshtu m\u00eb shum\u00eb sesa pushteti p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb vendime. I treti \u00ebsht\u00eb problemi i angazhimit, i cili n\u00ebnkupton se alternativa e vetme \u00ebsht\u00eb q\u00eb elita t\u00eb dor\u00ebzoj\u00eb pushtetin vendimmarr\u00ebs te populli.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ky model \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdorur gjithashtu p\u00ebr t\u00eb shpjeguar pse disa vende alternojn\u00eb midis demokracis\u00eb dhe jo-demokracis\u00eb. Ai mund t\u00eb p\u00ebrdoret gjithashtu p\u00ebr t\u00eb treguar pse \u00ebsht\u00eb kaq e v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr vendet q\u00eb nuk kan\u00eb institucione p\u00ebrfshir\u00ebse t\u00eb arrijn\u00eb rritje t\u00eb barabart\u00eb me ato q\u00eb i kan\u00eb dhe pse elitat sunduese ndonj\u00ebher\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb nga bllokimi i teknologjive t\u00eb reja.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00a9\ufe0fz\u00ebrionline<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Akademia Mbret\u00ebrore Suedeze e Shkencave ka vendosur t&#8217;i jap\u00eb \u00c7mimin e Bank\u00ebs s\u00eb Suedis\u00eb n\u00eb Shkencat Ekonomike n\u00eb kujtim t\u00eb Alfred Nobelit p\u00ebr vitin 2024: Daron Acemoglu&nbsp; Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; Simon Johnson Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; James A. Robinson&nbsp;&nbsp; Universiteti i \u00c7ikagos, Illinois, SHBA&nbsp;&nbsp; \u201cp\u00ebr studimet mbi m\u00ebnyr\u00ebn [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2858,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-2857","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-aktualitet"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Akademia Mbret\u00ebrore Suedeze e Shkencave ka vendosur t&#8217;i jap\u00eb \u00c7mimin e Bank\u00ebs s\u00eb Suedis\u00eb n\u00eb Shkencat Ekonomike n\u00eb kujtim t\u00eb Alfred Nobelit p\u00ebr vitin 2024: Daron Acemoglu&nbsp; Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; Simon Johnson Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; James A. Robinson&nbsp;&nbsp; Universiteti i \u00c7ikagos, Illinois, SHBA&nbsp;&nbsp; \u201cp\u00ebr studimet mbi m\u00ebnyr\u00ebn [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Zeri Online\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-10-14T11:23:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-10-14T11:31:59+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"info@zeri-online.com\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"info@zeri-online.com\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\"},\"author\":{\"name\":\"info@zeri-online.com\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/79e4f47b0f711519c5e3efcd4be4d4ce\"},\"headline\":\"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike\",\"datePublished\":\"2024-10-14T11:23:21+00:00\",\"dateModified\":\"2024-10-14T11:31:59+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\"},\"wordCount\":798,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg\",\"articleSection\":[\"Aktualitet\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\",\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\",\"name\":\"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg\",\"datePublished\":\"2024-10-14T11:23:21+00:00\",\"dateModified\":\"2024-10-14T11:31:59+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg\",\"width\":720,\"height\":720},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/zeri-online.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/\",\"name\":\"Zeri Online\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/zeri-online.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#organization\",\"name\":\"Zeri Online\",\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/zerionline.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/zerionline.png\",\"width\":607,\"height\":252,\"caption\":\"Zeri Online\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/79e4f47b0f711519c5e3efcd4be4d4ce\",\"name\":\"info@zeri-online.com\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2dc2ddaa7c265b2bd74ed8f5f6234660bbe0561c3f9ee4d1da3bf4384133d56f?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2dc2ddaa7c265b2bd74ed8f5f6234660bbe0561c3f9ee4d1da3bf4384133d56f?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"info@zeri-online.com\"},\"url\":\"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/author\/infozeri-online-com\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online","og_description":"Akademia Mbret\u00ebrore Suedeze e Shkencave ka vendosur t&#8217;i jap\u00eb \u00c7mimin e Bank\u00ebs s\u00eb Suedis\u00eb n\u00eb Shkencat Ekonomike n\u00eb kujtim t\u00eb Alfred Nobelit p\u00ebr vitin 2024: Daron Acemoglu&nbsp; Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; Simon Johnson Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts, Cambridge, SHBA&nbsp;&nbsp; James A. Robinson&nbsp;&nbsp; Universiteti i \u00c7ikagos, Illinois, SHBA&nbsp;&nbsp; \u201cp\u00ebr studimet mbi m\u00ebnyr\u00ebn [&hellip;]","og_url":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/","og_site_name":"Zeri Online","article_published_time":"2024-10-14T11:23:21+00:00","article_modified_time":"2024-10-14T11:31:59+00:00","og_image":[{"width":720,"height":720,"url":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"info@zeri-online.com","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"info@zeri-online.com","Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/"},"author":{"name":"info@zeri-online.com","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/79e4f47b0f711519c5e3efcd4be4d4ce"},"headline":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike","datePublished":"2024-10-14T11:23:21+00:00","dateModified":"2024-10-14T11:31:59+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/"},"wordCount":798,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg","articleSection":["Aktualitet"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/","url":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/","name":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike - Zeri Online","isPartOf":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg","datePublished":"2024-10-14T11:23:21+00:00","dateModified":"2024-10-14T11:31:59+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#primaryimage","url":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg","contentUrl":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/IMG-20241014-WA0002.jpg","width":720,"height":720},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/2024\/10\/14\/fituesit-e-cmimit-nobel-ne-ekonomi-ja-pse-disa-vende-jane-te-varfra-dhe-disa-te-pasura-nje-perspektive-e-re-per-pabarazine-ekonomike\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/zeri-online.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Fituesit e \u00e7mimit Nobel n\u00eb Ekonomi: Ja pse disa vende jan\u00eb t\u00eb varfra dhe disa t\u00eb pasura. Nj\u00eb perspektiv\u00eb e re p\u00ebr Pabarazin\u00eb Ekonomike"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#website","url":"https:\/\/zeri-online.com\/","name":"Zeri Online","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/zeri-online.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#organization","name":"Zeri Online","url":"https:\/\/zeri-online.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/zerionline.png","contentUrl":"https:\/\/zeri-online.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/zerionline.png","width":607,"height":252,"caption":"Zeri Online"},"image":{"@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/79e4f47b0f711519c5e3efcd4be4d4ce","name":"info@zeri-online.com","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/zeri-online.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2dc2ddaa7c265b2bd74ed8f5f6234660bbe0561c3f9ee4d1da3bf4384133d56f?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2dc2ddaa7c265b2bd74ed8f5f6234660bbe0561c3f9ee4d1da3bf4384133d56f?s=96&d=mm&r=g","caption":"info@zeri-online.com"},"url":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/author\/infozeri-online-com\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2857","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2857"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2857\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2863,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2857\/revisions\/2863"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2858"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zeri-online.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}